Vì sao máy bay vẫn cất cánh dù không có hành khách?
Máy bay vẫn cất cánh dù không có hành khách không phải vì nhầm lẫn, mà xuất phát từ nhu cầu điều chuyển đội bay và các quy định khai thác slot sân bay, khiến hãng hàng không buộc phải “bay rỗng” để duy trì hoạt động.
Những ngày gần đây, mạng xã hội lan truyền hình ảnh nhiều chuyến bay nội địa được ghi nhận trong tình trạng không có hành khách, chủ yếu từ các địa phương về TP.HCM và Hà Nội. Thực tế, các hình ảnh này được chụp từ tháng 1/2023, song hiện tượng “bay không khách” không phải cá biệt mà từng xảy ra đồng loạt ở nhiều hãng trong các giai đoạn cao điểm.
Phần lớn các chuyến bay rỗng xuất phát từ địa phương, bay về các sân bay lớn như Tân Sơn Nhất hoặc Nội Bài. Nguyên nhân chính là để điều chuyển tàu bay về “căn cứ” nhằm kịp phục vụ các chuyến tiếp theo có lượng khách đông. Trong trường hợp này, dù không chở hành khách, hãng hàng không vẫn phải khai thác chuyến bay theo lịch trình.
Các chuyến bay rỗng vẫn phát sinh đầy đủ chi phí như nhiên liệu, phí cất hạ cánh, dịch vụ mặt đất và lương phi hành đoàn. Khi một chiều bay không có khách, chi phí vận hành sẽ được phân bổ sang chiều còn lại, góp phần đẩy giá vé tăng cao, đặc biệt trong dịp cao điểm lễ Tết.
Hiện tượng này không chỉ có ở Việt Nam mà trên thế giới được gọi là “ghost flights” – các chuyến bay trống hoặc gần trống vẫn cất cánh theo lịch. Tại châu Âu, nguyên nhân phổ biến liên quan đến quy định slot sân bay, theo đó các hãng phải khai thác tối thiểu 80% số chuyến được cấp để giữ quyền trong mùa tiếp theo, còn gọi là nguyên tắc “dùng hoặc mất”.
Trong giai đoạn Covid-19, quy định này từng được nới lỏng, nhưng nhiều chuyến bay công suất thấp vẫn tiếp diễn. Greenpeace cho biết hơn 10.000 chuyến bay ma đã diễn ra tại châu Âu mùa đông 2021–2022, trong khi dữ liệu của Cơ quan Hàng không Dân dụng Anh ghi nhận khoảng 15.000 chuyến từ tháng 3/2020.
Dù được thiết kế nhằm thúc đẩy cạnh tranh và giữ giá vé ổn định, cơ chế slot bị giới chuyên gia cho rằng vô tình khuyến khích các hãng bay rỗng để giữ quyền khai thác. Bên cạnh đó, các hãng cũng khẳng định một số chuyến bay trống phục vụ điều chuyển máy bay, chở hàng, bảo dưỡng hoặc duy trì điều kiện khai thác cho phi hành đoàn.
Khi chưa có cải cách căn bản về cơ chế slot, những chuyến bay “không khách” nhiều khả năng vẫn tiếp tục xuất hiện, đặt ngành hàng không trước lựa chọn khó khăn giữa hiệu quả kinh tế và quyền khai thác dài hạn.
(Theo Znew)
Xem thêm: 5 điều bạn cần làm ngay lập tức khi khởi hành
Tin liên quan
Một số sai lầm như không tìm hiểu quy định kích thước hành lý, bỏ qua lưu ý về giờ check-in... có thể khiến du khách tốn thời gian và tốn thêm hàng triệu đồng.
Có người cho rằng, ghế gần lối đi tốt hơn nhưng cũng có hành khách lại luôn trọn ghế cửa sổ và cho cho rằng đó là "tốt nhất".
Theo ghi nhận từ các nền tảng đặt vé và đại lý vé máy bay, giá vé trên nhiều chặng bay nội địa, nhất là TP. HCM - Hà Nội tăng cao đột biến.

















